Βασιλική Σουλαδάκη: Τουρκία – Ελλάδα: Διατήρηση αποτρεπτικής ισχύος, ψυχραιμία και νηφαλιότητα

Αυτές τις μέρες διαβάζω το νέο βιβλίο του Κωνσταντίνου Φίλη «Η Ελλάδα στη γειτονιά της. Προκλήσεις, ανατροπές, κέρδη και ζημιές σε ένα ευμετάβλητο περιβάλλον», από τις εκδόσεις Παπαδόπουλος.

Συγχρόνως παρακολουθώ τις εξελίξεις με την Τουρκία και διαβάζοντας τις απίστευτες υπερβολές των σχολίων στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, αλλά και συχνά στον Τύπο συνειδητοποιώ, για άλλη μια φορά, πόσο σημαντική είναι η νηφαλιότητα στις αναλύσεις που διαμορφώνουν την κοινή γνώμη καθώς και η αίσθηση της πραγματικότητας,

Ιδιαίτερα, αν υπολογίσει κανείς τον όγκο των καθημερινών δημοσιευμάτων και «αναλύσεων» που όχι μόνο παραπληροφορούν αλλά και συστηματικά καλλιεργούν αντιλήψεις και ιδεοληψίες τόσο ακραίες που πολλές φορές φτάνουν στα όρια του γελοίου και είναι εκτός πραγματικότητάς.

Η Τουρκία του Ερντογάν, από υπόδειγμα χώρας του μετριοπαθούς Ισλάμ και μέρος της λύσης των προβλημάτων της περιοχής, μετεξελίσσεται σε έναν απρόβλεπτο δρώντα ακολουθώντας μια πορεία αποστασιοποίησης από την κοσμικότητα.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτής της τάσης είναι φυσικά και η πρόσφατη μετατροπή ενός μνημείου παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς, όπως είναι η Αγία Σοφία, σε τζαμί.

Ο Ερντογάν επιδιώκει να αποκαθηλώσει τον Κεμάλ και να μετατρέψει την Κωνσταντινούπολη σε επίκεντρο του μουσουλμανικού κόσμου. Όπως σημειώνει σε πρόσφατο άρθρο του ο Κωνσταντίνος Φίλης, «απώτερος στόχος του Ερντογάν είναι η μεν Κωνσταντινούπολη να αντικαταστήσει τη Μέκκα ως το παγκόσμιο σημείο αναφοράς και κατ’ επέκταση να γίνει ο καινούργιος πόλος έλξης για τους σουνίτες μουσουλμάνους, ο δε Ερντογάν και η Τουρκία να εδραιωθούν ως η προστάτιδα δύναμη και το ‘‘καταφύγιο’’ των μουσουλμάνων, ειδικότερα δε των διωκόμενων».

Μην ξεχνάμε ότι τον τελευταίο χρόνο η Τουρκία έχει παραβιάσει της κυπριακή υφαλοκρηπίδα και ΑΟΖ, έχει αγοράσει το ρωσικό αντιαεροπορικό σύστημα S-400, έχει καταλάβει μέρος της Συρίας, αγνοεί το εμπάργκο όπλων του ΟΗΕ στη Λιβύη, ενώ πρόσφατα με τα γεγονότα στον Έβρο εργαλειοποίησε με κυνικό τρόπο τους απελπισμένους μετανάστες για να εκβιάσει την Ε.Ε.

Η Ελλάδα ωστόσο, διατηρώντας την αποτρεπτική της ισχύ, θα πρέπει να λειτουργήσει ψύχραιμα κα νηφάλια διεκδικώντας ενεργητικά την αναγνώριση ως εξισορροπητικού πόλου, γιατί ναι μεν ο Ερντογάν οξύνει το κλίμα, απευθυνόμενος και στο εσωτερικό της χώρας του, αλλά δεν θα ρισκάρει ούτε και επιθυμεί μια ακραία σύγκρουση με τη Δύση.

Κι αυτό γιατί οι άμεσες ξένες επενδύσεις από τις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης είναι απαραίτητες, ενώ ο ρόλος των ΗΠΑ είναι κρίσιμος στη λειτουργία του διεθνούς χρηματοπιστωτικού συστήματος, από το οποίο εξαρτάται και η Τουρκία.