Η Λαγκάρντ ρίχνει άλλα 500 δισ. ευρώ για την διάσωση της Ευρώπης

Το διοικητικό συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ) βρίσκεται αντιμέτωπο με μια παράξενη κατάσταση αυτή την εβδομάδα, καθώς αναμένεται ευρέως να ανακοινώσει περισσότερα νομισματικά κίνητρα προτού εξαντληθούν τα «πυρομαχικά» του.

Μέχρι στιγμής, η ΕΚΤ έχει ξοδέψει λιγότερο από το ένα τρίτο του προγράμματος έκτακτης ανάγκης για πανδημία ύψους 750 δισ. ευρώ που ξεκίνησε τον Μάρτιο. Με τον τρέχοντα ρυθμό, θα έπρεπε να περιμένει μέχρι την συνεδρίαση του Ιουλίου ή του Σεπτεμβρίου πριν αποφασίσει για το εάν το πρόγραμμα είναι αρκετά μεγάλο για να απορροφήσει το χρέος που εκδίδουν οι κυβερνήσεις στην προσπάθειά τους να αντιμετωπίσουν την ύφεση.

Ομοίως, η πίεση της αγοράς που ώθησε την ΕΚΤ σε δράση έχει εξασθενίσει, εν μέρει λόγω της αγοράς ομολόγων από την κεντρική τράπεζα και εν μέρει επειδή η Ευρωπαϊκή Ένωση οδεύει προς μια κοινή δημοσιονομική απάντηση μέσω ενός ταμείου ανάκαμψης ύψους 750 δισ. ευρώ. Υπό το φως αυτών των εξελίξεων τα ιταλικά ομόλογα προσέλκυσαν σήμερα ρεκόρ ζήτησης.

Ωστόσο, οτιδήποτε λιγότερο από την ευρέως αναμενόμενη αύξηση του προγράμματος ομολόγων θα μπορούσε να προκαλέσει σοκ στην αγορά που παρόμοιο με εκείνο του Μαρτίου, όταν η Πρόεδρος Κριστίν Λαγκάρντε αυθορμήτως δήλωσε ότι θα μπορούσε να μην λάβει καμία δράση για να ηρεμήσει τις αγορές περιφερειακών ομολόγων.

«Αν δεν υπάρξει καμία αύξηση στο πρόγραμμα αγοράς έκτακτης ανάγκης για πανδημία αυτό θα ταρακουνήσει την περιφέρεια», δήλωσε ο στρατηγικός αναλυτής για την Ευρώπη της Toronto-Dominion Bank, Ποουτζ Κουρμα.

Η συντριπτική πλειοψηφία των συμμετεχόντων σε έρευνα του Bloomberg που πραγματοποιήθηκε την περασμένη εβδομάδα δήλωσε ότι αναμένει από το Διοικητικό Συμβούλιο της ΕΚΤ να αυξήσει το πρόγραμμα αγοράς κατά 500 δισ. ευρώ.

Το ενδεχόμενο ορισμένα μέλη του διοικητικού συμβουλίου να προτιμούν την καθυστέρηση της επέκτασης του προγράμματος ή «πολλά μέλη» να διαφωνούν με αυτή, έχει ήδη αναφερθεί στον Τύπο αυτήν την εβδομάδα.

Ο Κρίσνα Γκούχα, επικεφαλής στρατηγικής της Evercore ISI, χαρακτήρισε το ενδεχόμενο αυτό, ως «ενοχλητικό» που δεν θα μπορούσε να αγνοηθεί, καθώς «δεν θα ήταν η πρώτη φορά που η ΕΚΤ και η Ευρώπη γενικά, κλέβουν την ήττα από τα σαγόνια της νίκης».

Ο Χόλγκερ Σμιντινγκ, επικεφαλής οικονομολόγος στο Berenberg, εκτιμά ότι θα ανακοινωθεί η αύξηση του προγράμματος αγορών αλλά δίνει 60% πιθανότητες στο ενδεχόμενο αυτό.

Τι λένε οι οικονομολόγοι του Bloomberg
«Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα είναι σχεδόν βέβαιο ότι θα αυξήσει το μέγεθος του προγράμματος έκτακτης ανάγκης για την πανδημία κατά την επόμενη συνάντηση στις 4 Ιουνίου. Ο σημερινός ρυθμός αγοράς, οι κυβερνητικές ανάγκες χρηματοδότησης και τα προβλήματα στην Ιταλία υποδηλώνουν ότι το πρόγραμμα θα πρέπει να αυξηθεί πάνω από το 1 τρισ. ευρώ» ανέφερε ο Ντέιβιντ Πάουελ.

Η ίδια η ΕΚΤ έχει δημιουργήσει προσδοκίες για τη δράση της. Τα μέλη του διοικητικού συμβουλίου έχουν επανειλημμένα δηλώσει ότι είναι έτοιμοι να ενισχύσουν το πρόγραμμα εάν χρειαστεί. Το μέλος της Εκτελεστικής Επιτροπής, Ιζαμπέλ Σναμπελ, δήλωσε ότι η απόφαση θα συνδέεται με τα οικονομικά δεδομένα και ο διοικητής της Τράπεζας της Γαλλίας, Φρανσουά Βιλερουά ντε Γκαλό, δήλωσε ότι «πιθανότατα θα πρέπει να προχωρήσουμε ακόμη περισσότερο».

Τα οικονομικά στοιχεία υποδηλώνουν ότι ακόμα και εάν τα χειρότερα έχουν τελειώσει, η ανάκαμψη θα είναι οδυνηρά αργή. Η συρρίκνωση του δείκτη PMI για τη δραστηριότητα των επιχειρήσεων στην ευρωζώνη περιορίστηκε ελαφρώς τον Μάιο, αλλά η κίνηση υποδηλώνει την επιβράδυνση της ύφεσης και όχι την παύση ή την αντιστροφή της. Τα στοιχεία για την αγορά εργασίας έδειξαν ότι τα προγράμματα αναστολών συμβάσεων και επιδοτήσεων είναι το μόνο πράγμα που εμποδίζει την εκτόξευση της ανεργίας.

Η Λαγκάρντ έχει ήδη δηλώσει ήδη ότι η ύφεση στη ζώνη του ευρώ φέτος πιθανότατα θα διαμορφωθεί κάπου ανάμεσα από το μεσαίο και το χειρότερο σενάριο της κεντρικής τράπεζας, υποννοώντας ύφεση περίπου στο 10%. Κατά ττην αυριανή συνέντευξη Τύπου αναμένονται νέες προβολές που θα υποστηρίζουν τις εκτιμήσεις της.

Επιπλέον, το ταμείο ανάκαμψης της ΕΕ, που προαναγγέλθηκε ως ιστορικό βήμα θα πρέπει να συμφωνηθεί και από τα 27 κράτη μέλη ενώ θα μπορούσε να μειωθεί ή να «αραιωθεί» η ισχύς του. Ακόμα όμως και όταν τεθεί σε ισχύ το ταμείο, τα χρήματα δεν θα αρχίσουν να αποδεσμεύονται πριν από το επόμενο έτος.

«Θα ήταν μάλλον ανόητο εκ μέρους τους τη στιγμή που έχουν προβλέψεις για το που εντοπίζονται οι αρνητικοί κίνδυνοι να αποφασίσουν ξαφνικά να καθυστερήσουν», δήλωσε ο Μαρσέλ Αλεξάνδροβιτς, οικονομολόγος της Jefferies. «Αυτό θα ήταν πραγματικά ένα αυτογκόλ, έχοντας ξοδέψει τόσο πολύ χρόνο και χρήμα στην προσπάθεια για την στήριξη της οικονομίας και των αγορών».

Και δεν είναι μόνο το ότι η συνάντηση και η συνέντευξη τύπου της Λαγκάρντ θα είναι εικονική αυτό που θα υπενθυμίσει στο διοικητικό συμβούλιο της ΕΚΤ ότι η Ευρώπη απέχει πολύ από το φυσιολογικό. Οι χώρες μέλη χαλαρώνουν το lockdown, διατηρώντας παράλληλα πολλούς περιορισμούς και προειδοποιώντας για την επανεμφάνιση του κορωνοϊού εάν οι πολίτες δεν συμμορφωθούν.

«Υπάρχει προφανώς το επιχείρημα ότι θα πρέπει να περιμένουν», δήλωσε ο Πιετ Κριστιανσεν, οικονομολόγος της Danske Bank. «Θα μπορούσε κανείς να υποστηρίξει «ας περιμένουμε να δούμε πώς ανοίγουν οι οικονομίες πριν δεσμευτούμε σε περισσότερα». Αλλά δεν είναι καιρός για ήρωες και αναμονή – υπάρχουν σημαντικοί κίνδυνοι και δεν νομίζω ότι η ΕΚΤ μπορεί πραγματικά να αντέξει την όποια καθυστέρηση».