Επιστροφή από τις διακοπές…

Λύπη, χαρά ή δημιουργική εξέλιξη - Αισιοδοξία και ελπίδα για τη δυνατότητά να πετύχουμε στόχους -Γράφει ο Δημήτρης Μπούκουρας, κλινικός ψυχολόγος - ψυχοθεραπευτής

Φέτος οι διακοπές ήταν για πολλούς όνειρο άπιαστο λόγω οικονομικών δυσχερειών, επαγγελματικών υποχρεώσεων, ανεργίας, κ.λ.π. Έτσι στερήθηκαν τη χαρά των προετοιμασιών και την προσδοκία μίας ψυχικής ανανέωσης και δυναμικής επιστροφής στην καθημερινότητα και στην επαγγελματική ρουτίνα.

Με τον όρο διακοπές εννοούμε ένα χρονικό διάστημα (μικρό ή μεγάλο) που συνήθως κάνουμε δραστηριότητες διαφορετικές από αυτές που κάναμε πριν από αυτές. Αλλάζουμε κυρίως περιβάλλον διαμονής αλλά το βασικότερο είναι ότι αλλάζουμε συνήθειες (αποχή από την καθημερινή μετακίνηση με τα μέσα μαζικής μεταφοράς, το ωράριο απασχόλησης, ορισμένες παρέες ή και σχέσεις) προσπαθώντας να ζήσουμε ανέμελες στιγμές μακριά από ευθύνες και υποχρεώσεις. Βέβαια, όπως αντιλαμβανόμαστε και ανάλογα με τα άτομα που μας συντροφεύουν στις διακοπές μας (φίλοι, σύντροφος, παιδιά, συγγενείς), εκτός εάν αποφασίσουμε να είμαστε μόνοι, διαμορφώνεται και το είδος των διακοπών. Σε κάθε περίπτωση, όμως, διακόπτουμε αυτό που κάναμε, αλλάζοντας παραστάσεις, συνήθειες και γενικότερα τρόπο ζωής. Αναζητούμε την ευχαρίστηση που απορρέει από την ψυχαγωγία και τον «τρόπο ζωής» που έχουμε επιλέξει για το συγκεκριμένο χρονικό διάστημα – ο μοναχικός αναζητά τη δημιουργία μίας σχέσης, ο δεσμευμένος την προοπτική μίας αρμονικής κατάστασης σε αυτή, ο ευρισκόμενος με την οικογένεια ή συγγενείς αναζητεί την ευχαρίστησή του στην ευχαρίστηση των άλλων.

Την περίοδο των διακοπών μπορούμε να τη χωρίσουμε σε τρία στάδια:

α) το στάδιο πριν

β) το στάδιο κατά τη διάρκεια των διακοπών και

γ) την περίοδο μετά (επιστροφή).

Στο πρώτο στάδιο το άτομο διακατέχεται από την ανησυχία της οργάνωσης των διακοπών, της επιλογής προορισμού και των υψηλών προσδοκιών για την αναψυχή του. Στο δεύτερο στάδιο βιώνει τις διακοπές (με ικανοποίηση ή μη), ενώ το τρίτο στάδιο εξαρτάται από τα δύο προηγούμενα. Σε κάθε περίπτωση και ανεξάρτητα εάν πέρασε καλά, επιθυμεί την επανάληψή τους σε σύντομο χρονικό διάστημα έστω και για λίγο. Βέβαια και εφόσον δεν έχει περάσει καλά, η επιθυμία μίας σύντομης απόδρασης είναι ακόμη πιο έντονη προκειμένου να καταφέρει να διορθώσει μέρος των μη ικανοποιητικών κύριων διακοπών του. Ωστόσο το σημαντικότερο όλων είναι η ανάγκη αλλαγής παραστάσεων και τρόπου ζωής προκειμένου το άτομο να ανανεωθεί και να ενισχυθεί η αυτοπεποίθησή του ώστε να εξελίσσεται και να προοδεύει στον προσωπικό και επαγγελματικό τομέα και να νιώθει ότι μπορεί να προσαρμόζεται σε όλους τους τομείς δραστηριοτήτων του.

Κατανοούμε όλοι, λοιπόν, την ανάγκη των διακοπών ως μία πραγματικότητα που αφορά την ψυχική μας διάθεση και ηρεμία προκειμένου μέσα από αυτές να αναδυθούν η ανανέωση, η αυτοπεποίθηση και η ενίσχυση της αυτοεκτίμησής μας. Αν αναλογιστούμε ότι αυτή την εποχή πολλοί υποφέρουν οικονομικά και μόνο το γεγονός ότι κάποιος θα μπορέσει να κάνει διακοπές αρκεί για να του ενισχύσει την αυτοπεποίθησή του.

Οπότε μία ικανοποιητική περίοδος διακοπών δημιουργεί τις προϋποθέσεις ώστε κάποιος να αισθανθεί δυνατός για να συνεχίσει τις επαγγελματικές και άλλες δραστηριότητές του. Αν κάτι δεν πάει καλά και αυτές αποβούν δυσάρεστες αυτό θα δυσκολέψει την απόδοσή του στη δουλειά και στη ζωή, αλλά σε αυτή την περίπτωση υπάρχει, όπως προαναφέραμε, η λύση των μίνι διακοπών που μπορούν να βοηθήσουν στη μείωση του στρες από τις «αποτυχημένες». Επιστροφή, λοιπόν, από τις διακοπές σημαίνει αυτοπεποίθηση αλλά σε κάθε περίπτωση η αντίδρασή μας πρέπει να είναι προσπάθεια επανάληψής τους με στόχο ένα καλό για τον καθένα αποτέλεσμα.

Η αύξηση της αυτοπεποίθησης μπορεί να λειτουργήσει αποτελεσματικότερα στην επαγγελματική και κοινωνική πρόοδό του. Με απλά λόγια η επάνοδος στην καθημερινή ζωή συνοδεύεται από μία διάθεση ανάπτυξης των κοινωνικών σχέσεων, αναθεώρησης και εξέλιξης των ρόλων του ατόμου με στόχο την καλύτερη προσαρμογή του, με νέα σχέδια και νέους προσανατολισμούς ώστε να πετύχει το επιθυμητό για αυτόν αποτέλεσμα. Ωστόσο, αυτοί οι σχεδιασμοί δεν ισχύουν για όλους. Αυτή η διάθεση των πραγμάτων για πολλούς είναι αδύνατη είτε λόγω της φύσης τους είτε λόγω της θέσης τους (νοικοκυρές που αναλώνονται στις ίδιες δουλειές που αφορούν τη φροντίδα για το σπίτι και τα παιδιά, άτομα με ειδικές ανάγκες, παιδιά που ξεκινούν την καινούργια σχολική χρονιά, όλοι νιώθουν να ξεκινά μία πανομοιότυπη διαδικασία με τις προηγούμενες χρονιές έτσι ώστε να προσδοκούν άμεσα τις επόμενες διακοπές).

Η αναγνώριση πως κάθε φάση έχει και τις θετικές της πλευρές θα απομυθοποιήσει και θα ελαχιστοποιήσει τη σημασία της επιστροφής στο σπίτι, στη δουλειά, στην ίδια γειτονιά και στους ίδιους ανθρώπους. Συνεπώς το όφελος των διακοπών είναι η ενίσχυσή μας σαν προσωπικότητες, παρέχοντάς μας τη δυνατότητα να βελτιώσουμε τον εσωτερικό μας κόσμο με δραστηριότητες που αφορούν την ψυχαγωγία μας (οργάνωση παρεών, εκδηλώσεων, κ.λ.π.),την αλλαγή της εσωτερικής διακόσμησης του σπιτιού μας, την παρέα με αγαπημένους φίλους (αυτούς που αισθανόμαστε πιο κοντά μας), την εθελοντική συμμετοχή σε ομάδες δραστηριότητας και αλληλεγγύης, το διάβασμα βιβλίων και το άκουσμα μουσικής.

Είναι βέβαιο, λοιπόν, ότι οι διακοπές μας ωφελούν ενισχύοντας την ψυχική μας διάθεση με αποτέλεσμα την αισιοδοξία για το μέλλον και την ελπίδα για τη δυνατότητά μας να πετύχουμε στόχους. Αλλά το σημαντικότερο από όλα είναι ότι βιώνουμε τη δημιουργική μας παρουσία στο κοινωνικό μας περιβάλλον (ενισχύοντας τα κοινωνικά στερεότυπα) και στηρίζουμε αποτελεσματικά το μέλλον.